خداي را سپاس ميگوييم كه با اهتمام اساتيد و محققان برجسته كشورمان اولين همايش «كتاب درسي دانشگاهي» با همكاري «سازمان يونسكو» و «شوراي عالي اطلاعرساني» وابسته به شوراي عالي انقلاب فرهنگي در هفته پژوهش در سازمان مطالعه و تدوين كتب علوم انساني دانشگاهها (سمت) برگزار شد.
آنچه مسلم است ايران در زمره كشورهاي در حال توسعه، بنا دارد با محوريت دانش و پژوهش در ٢٠ سال آينده در رديف كشورهاي توسعه يافته قرار گيرد و اين هدف ارزشمند و بلند جز با ايجاد تحولات جدي و لازم در محيطهاي دانشگاهي در همه حوزهها، اعم از آموزش، پژوهش و توليد منابع آموزشي و تخصصي و تربيت نيروهاي كارآمد ميسر نخواهد بود.
اگر بدون تعصب داوري كنيم كتابهاي آموزشي هم در حوزه پيش از دانشگاه و هم در دانشگاه هنوز به حد مطلوب و استاندارد نرسيده است و ايجاد دگرگوني در اين عرصه نميتواند وظيفه خاص يك سازمان و يا يك گروه محدود باشد، بلكه لازم است اين امر يك وظيفه ملّي تلقي گردد و همه دستاندركاران از دولت گرفته تا دانشگاهها و مراكز پژوهشي در ايجاد اين دگرگوني سهيم باشند.
براي دستيابي به اين حركت ملّي، علمي و فرهنگي پيشنهاد ميشود موارد ذيل مورد توجه مراجع تصميمگيري قرار گيرد:
١. پيشنهاد ميشود با همكاري همه اساتيد كشور انجمن علمي در حوزه «كتاب درسي دانشگاهي» تشكيل شود.
٢. وزارت علوم، تحقيقات و فنّاوري زمينه راهاندازي رشتههاي آموزشي در حوزه تخصصي كتاب درسي دانشگاهي در مقاطع مختلف را فراهم آورد.
٣. وزارت علوم، تحقيقات و فنّاوري مقدّمات راهاندازي بانك اطلاعات قوي در زمينه كتابهاي درسي دانشگاهي را فراهم نمايد.
٤. بستر سازي مناسب جهت نقد و ارزشيابي كتابهاي درسي دانشگاهي از سوي مراكز پژوهشي، مانند انتشار مجلات تخصصي، برگزاري ميزگردهاي نقد و ارزيابي كتاب فراهم شود.
٥. توصيه ميشود دانشگاهها با تصويب آييننامههاي خاص، اساتيد را جهت تدوين و تأليف كتابهاي درسي دانشگاهي بويژه به شكل گروهي تشويق نمايند.
٦. دانشگاهها فرصتهاي مطالعاتي و حتي بخشي از اوقات موظفي اساتيد را جهت تدوين و تأليف كتابهاي درسي اختصاص دهند.
٧. از سازمان يونسكو انتظار داريم فعاليتهاي نظام آموزش عالي ايران را در مجامع بينالمللي به نحو مقتضي انعكاس دهد.
٨. حداقل سالي يكبار همايشهاي علمي با همكاري «سمت» و يكي از دانشگاهها با موضوعات تخصصيتر برگزار شود و بر اساس مقالات ارائه شده به تدريج معيارهاي كتاب درسي استخراج و بكار گرفته شود.
٩. با توجه به اينكه مسئله توليد و نشر كتابهاي دانشگاهي در ايران نوپاست، حمايت دولت در همه زمينهها، اعم از معنوي، مادي و تصويب آييننامهها، ضروري است.
١٠. مراكز دانشگاهي و پژوهشي و انتشاراتي زمينه استفاده از فنّاوري اطلاعات و ارتباطات (ICT) و توليد كتابهاي الكترونيكي و نرمافزارهاي آموزشي را با توجه به نيازهاي بومي كشور بيش از پيش فراهم آورند.
١١. علاوه بر راهاندازي رشته تخصصي دانشگاهي، مراكز پژوهشي و انتشاراتي با راهاندازي دورههاي بازآموزي در حوزه تدوين، ويرايش، مهندسي كتاب، توزيع و مديريت نشر كتابهاي دانشگاهي اقدام نمايند.
١٢. با مشاركت وزارتخانههاي ذيربط سالي يكبار در رشتههاي مختلف دانشگاهي كتاب درسي دانشگاهي برگزيده و جوايز ويژهاي به آنها اختصاص يابد.
١٣. ارتباط با دانشگاهها و مراكز پژوهشي معتبر خارجي جهت تقويت علمي كتابهاي درسي دانشگاهي برقرار شود.
١٤. با توجه به معيارهاي تدوين و تأليف كتاب درسي دانشگاهي ارزشيابي پيش از چاپ در دانشگاهها و مراكز پژوهشي يك ضرورت تلقي شود.