نسخه چاپی


  ارسال به دوست


علوم انسانی دیجیتال چیزی فراتر از رواج ابزار رایانه‌ای است

علوم انسانی دیجیتال در نشستی با حضور اساتید دانشگاه، محققان و پژوهشگران در سازمان مطالعه و تدوین کتب علوم انسانی دانشگاهها (سمت)، بررسی شد.

به گزارش روابط عمومی «سمت» دکتر صداقت پیام در این نشست که توسط مرکز تحقیق و توسعه علوم انسانی «سمت» روز دوشنبه 23 فروردین برگزار شد، به توضیح مفهوم، اهمیت، روشها، کاربردها و مزایای علوم انسانی دیجیتال و رفع ابهامهای موجود در این زمینه پرداخت.

صداقت پیام پس از معرفی تاریخچه علوم انسانی دیجیتال با توضیح این مهم که علوم انسانی دیجیتال چیزی فراتر از رواج ابزار رایانه‌ای و اینترنت و غیره است، گفت: دیجیتالی شدن منابع به معنای دیجیتالی شدن علوم انسانی نیست. علوم انسانی دیجیتال به شکلهای جدیدی از پژوهشهای تحقیقاتی و دانشگاهی اطلاق می‌شود که به دنبال پژوهش، تدریس و انتشار فعالیتهای مشترک، بین‌رشته‌ای و مبتنی بر رایانه است.

وی افزود: روشهایی که علوم انسانی دیجیتال برای تحلیل متون در اختیار ما قرار می‌دهد با علوم انسانی به شکل سابق تفاوت دارد. با ابزارهای علوم انسانی دیجیتال می‌توان مسائل مختلف و تغییرات فرهنگی را با استفاده از «بیگ دیتا» سنجید و با دورخوانی به جای خوانش دقیق یک متن، می‌توان سنجید که نوشته‌ها بر چه واژگانی تأکید دارند و این واژگان چه جریانهایی را نشان می‌دهند. در واقع با تحلیل پیکره‌های دیجیتالی می توانیم فرهنگ و روحیات غالب یک پدیده یا دوران را از نظر آماری و علمی بررسی کنیم.

صداقت پیام در ادامه به بررسی مطالعه موردی پژوهشهای ادبی در این زمینه پرداخت و گفت: زبان‌شناسی پیشگام این بحث است زیرا زبان هویت ما را تشکیل می‌دهد و ما در علوم انسانی در درجه اول با زبان سروکار داریم، پس زبان‌شناسی در صدر این خط قرار دارد. ما با استفاده از زبان‌شناسی رایانشی و زبان‌شناسی پیکره‌ای می‌توانیم پیکره‌های زبانی و انبوهی از داده‌ها را با ابزارهایی که رایانه در اختیار ما قرار می‌دهد بررسی کنیم.

صداقت پیام افزود: رُمانهای ابرمتنی و رُمانهایی که با بهره گیری از امکانات فناوری دیجیتال در اینترنت منتشر شده‌اند، بر فرآیند خوانش مخاطب اثرگذارند و تعریف جدیدی از متن ارائه می‌دهند که با آنچه عادت کرده‌ایم و تاکنون دیده‌ایم، متمایز است. در این خوانش جدید، زبان سیطره سنتی‌ بر روایت رُمان را از دست می‌دهد و در کنار تصویر، صدا، فیلم، عناصر گرافیکی و غیره به یکی از ابزار نویسنده در خلق روایت تبدیل می‌شود و این ویژگی می‌تواند تلقی ما را از رُمان به عنوان یک پیکره زبانی، دستخوش تحول کند.

وی تصریح کرد: یکی از روشها و امکاناتی که علوم انسانی دیجیتال در اختیار پژوهشگران می‌گذارد، ماکرو آنالیز یا همان «بزرگ تحلیل» است که به ما این امکان را می‌دهد که بحثهایمان را در زمینه علوم انسانی همانند علوم تجربی و ریاضی، علمی و قابل استناد نماییم. این روش از سوی دیگر ما را قادر می‌سازد برای نمونه به جای آنکه یک دوره ادبی را فقط با 200 یا نهایتاً 300 رُمان معروف‌تر آن بشناسیم، با کمک نرم‌افزارهای تخصصی به بررسی و تحلیل تمام رُمانهای منتشر شده در آن دوره روی بیاوریم که این امر می‌تواند به بازنگری و بازخوانی جریانها و دوره‌های ادبی منتهی شود.

در پایان دکتر صداقت پیام به عنوان سخنران جلسه پاسخگوی بحثها و پرسشهای مخاطبان بود. گفتنی است مرکز تحقیق و توسعه علوم انسانی «سمت» در نظر دارد در هفته‌های آتی طی جلساتی به ابعاد مختلف این موضوع در قالب نشستهای علمی-تخصصی بپردزاد که اطلاع‌رسانی خواهد شد.

١٦:٣٨ - 1395/01/23    /    شماره : ٣٩٤    /    تعداد نمایش : 667


نظرات بینندگان
کاربر مهمان
1395/01/28 14:56
0
0
باسلام و عرض ادب خواهشمندم مطالب قران را به صورت کامل نشر دهید. مثلا دلیل برجستگی آیت الکرسی چیست؟متشکرم

سلام دوست گرامی، مطالب قرآنی را تا آنجا که به پوشش سرفصلهای دانشگاهی مربوط می شود که مأموریت این سازمان است نشر می دهیم. موفق باشید


نظر شما
نام :
ایمیل : 
*نظرات :
متن تصویر: